Gespierde taal van de fysiotherapeut
‘Ik zie dagelijks in de praktijk dat kinderen opener zijn als ik hen aanspreek in hun eigen taal.‘
Geeske van Kesteren is fysiotherapeute bij Fysio Lemsterpark en heeft de Master Kinderfysiotherapeut op zak; drie extra studiejaren om kinderen van 0 – 18 jaar te kunnen behandelen. Wat komt zij tegen in haar praktijk?
Iedereen heeft wel een beeld bij de fysiotherapeut. Daar ga je met je kind naar toe als se geblesseerd zijn met hockey, uit de ringen zijn gevallen bij de gymnastiek of onderuit zijn gegaan met voetbal. ‘Deze orthopedische klachten behandelen wij natuurlijk ook. Maar dat is maar een deel van het werk. We proberen de pijn te beperken en bekijken hoe oefeningen kunnen worden ingezet om het lichaam te versterken. Soms ontstaan blessures door domme ongelukjes of overbelasting maar het kan ook zijn dat spieren niet goed worden ingezet’ legt Geeske uit. ‘Wij krijgen ook pubers met groeipijn over de vloer. Dat vraagt weer een andere aanpak. Ik vraag hen de pijn te duiden op een schaal van 0 – 10. Hoeveel pijn ervaart hij vandaag? En morgen? Een kleine verbetering kan de mindset al beïnvloeden. Wij proberen hen grip op de pijn te geven.’
‘Weet je waar we vaak tegenaan lopen?’ vraagt Geeske, ‘tegen problemen met de fijne motoriek, de kleine bewegingen met de vingers. Meestal zijn het de onderwijzers of begeleiders van de basisschool en kinderopvang die constateren dat er iets mis is, bijvoorbeeld dat het handschrift slecht te lezen is. Bij de fysiotherapie gaan we hier spelenderwijs mee aan de slag. Niet alleen de kinderen moeten we overtuigen maar met name ook de ouders proberen we mee te nemen in de behandelingen. Want een afspraak bij de fysio is één, maar thuis oefenen hoort er ook bij. Ik bespreek met de kinderen en de ouders het belang van oefenen. Vanzelfsprekend haal ik alles uit de kast om een lifestyle-verandering in gang te zetten. Veel kinderen bewegen te weinig of oefenen vaak dezelfde bewegingen, denk maar eens aan jongetjes die altijd willen voetballen, de digitale games die met twee vingers te besturen zijn, of kinderen die met de auto naar school gebracht worden. ’Het veranderen van de levensstijl zit soms in kleine dingetjes met een grote impact. Bij de fijne motoriek zoals het schrijven worden verbindingen tussen de beide hersenhelften tot stand gebracht. Schrijven met de hand bevordert de taalvaardigheid. Kinderen maken minder fouten met het spellen van woorden en zijn beter in het lezen van teksten. Schrijven, maar ook knoopjes vast, ritsen dicht, schoenen veteren en allerlei van deze ‘dingetjes’ helpen om de fijne motoriek te verbeteren. ’
‘Om écht je leven te veranderen moet je mensen overtuigen van de noodzaak ervan. Zo’n boodschap landt het beste wanneer je hen raakt in het hart. En dus zet ik hierbij bewust de taal in. Ik begin altijd in het Fries maar ik sluit mij aan bij de taal van de kinderen en de ouders als zij Nederlands spreken. Ik switch naar de Friese taal als tijdens de behandeling blijkt dat zij onderling ook Fries spreken. De taal heeft zoveel invloed op kinderen en volwassenen. Je eigen taal kunnen spreken, geeft vertrouwen. Je kunt dicht bij jezelf blijven en goed uitleggen en verwoorden waarvoor je komt en hoe je de pijn ervaart. Dat is lastiger in een tweede taal, zeker als je op een plek komt waar je niet helemaal vertrouwd bent, zoals bij zorginstellingen. Waarom zou je een taal, of het nu Nederlands of Fries is, niet inzetten als het de kwaliteit van de zorg en het welzijn van de patiënt vergroot? Ik zie dagelijks in de praktijk dat kinderen opener zijn als ik hen aanspreek in hun eigen taal. Ze vertellen meer en voelen zich vrijer.
Naast de kinderen die al goed kunnen verwoorden wat zij voelen, behandelt Geeske ook peuters, kleuters en babys, die meestal via het consultatiebureau hun weg vinden naar de fysio-praktijk. Bij peuters en kleuters gaat het vaak om aandacht voor de motorische ontwikkeling. Bij de babys gaat het om de behandeling van huilbabys, billenschuivers – de kinderen die het kruipen overslaan – of babys met een voorkeurshouding en die daardoor een afgeplat hoofdje ontwikkelen. Geeske: ‘In een consult aan huis kan ik de tijd nemen om ouders te informeren. Ik richt bij daarbij vooral op de ouders maar geef ook ruim aandacht aan de kleine wereldwondertjes. Ik vind het geweldig leuk om met kinderen te werken. Met handen, de intonatie en het volume van de stem kun je al heel wat bereiken. Ook bij de allerkleinsten.’
Troch: Ciska Noordmans
